*เนื่องในโอกาสที่รถไฟด่วนจีน-ยุโรปครบรอบ 10 ปีของการรวมแบรนด์เป็นหนึ่งเดียว เมืองต่างๆ ตามเส้นทางกำลังได้รับแรงผลักดันใหม่ ๆ ผ่าน supply-chain ที่ยืดหยุ่นมากขึ้น โอกาสทางธุรกิจที่ขยายตัวและความร่วมมือทางเศรษฐกิจที่ใกล้ชิดยิ่งขึ้น
*ปัจจุบัน ทางรถไฟได้ขยายเครือข่ายการดำเนินงานไปยัง 236 เมืองใน 26 ประเทศในยุโรปและกว่า 100 เมืองใน 11 ประเทศในเอเชีย โดยขนส่งสินค้าหลากหลายประเภทมากขึ้นระหว่างสองทวีป
*เมืองต่าง ๆ ทั่วยุโรปที่เชื่อมต่อกันด้วยทางรถไฟได้ขยายบทบาทจากจุดเชื่อมต่อการขนส่งไปสู่ศูนย์กลางด้านโลจิสติกส์ คลังสินค้ารวมถึงการกระจายสินค้าอย่างค่อยเป็นค่อยไป ซึ่งสร้างโอกาสใหม่ ๆ สำหรับธุรกิจในท้องถิ่นและการลงทุน
ที่สถานีขนส่งสินค้าหลายแห่งทั่วทวีปยุโรป เครนกำลังขนถ่ายตู้คอนเทนเนอร์ที่เดินทางมาจากจีน ก่อนที่สินค้าจะถูกลำเลียงต่อไปยังโรงงาน คลังสินค้า และร้านค้าปลีกทั่วทั้งทวีป
ตลอดช่วง 10 ปีที่ผ่านมา ภาพเช่นนี้เกิดขึ้นบ่อยครั้งมากขึ้น ขณะที่ รถไฟด่วนจีน–ยุโรป (China-Europe Railway Express: CRE) เติบโตจนกลายเป็นเส้นทางโลจิสติกส์สำคัญที่เชื่อมโยงธุรกิจและตลาดระหว่างจีนกับยุโรป
เนื่องในโอกาสครบรอบ 10 ปีของการใช้แบรนด์ China-Europe Railway Express อย่างเป็นทางการ เมืองต่างๆ ตามแนวเส้นทางรถไฟกำลังได้รับแรงขับเคลื่อนใหม่ ทั้งจาก supply-chain ที่มีความยืดหยุ่นมากขึ้น โอกาสทางธุรกิจที่เพิ่มขึ้น และความร่วมมือทางเศรษฐกิจที่ใกล้ชิดยิ่งขึ้น
การสร้าง supply-chain ที่มีความยืดหยุ่นมากขึ้น
ตลอดทศวรรษที่ผ่านมา รถไฟด่วนจีน–ยุโรป (CRE) ได้พัฒนาอย่างรวดเร็ว จากทางเลือกด้านการขนส่งรูปแบบใหม่ กลายเป็นเสาหลักที่มีความสำคัญของระบบโลจิสติกส์ระหว่างจีนและยุโรป
จำนวนเที่ยวรถไฟต่อปีเพิ่มขึ้นจาก 1,702 เที่ยวในปี 2016 เป็น 20,022 เที่ยวในปี 2025 หรือมีอัตราการเติบโตเฉลี่ยต่อปี 31.5%
ปัจจุบันเครือข่ายการให้บริการของรถไฟได้ขยายไปยัง 236 เมืองใน 26 ประเทศของยุโรปและมากกว่า 100 เมืองใน 11 ประเทศของเอเชีย โดยขนส่งสินค้าที่มีความหลากหลายเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ระหว่างสองทวีป
สำหรับบริษัทในยุโรปหลายแห่ง จุดเด่นของการขนส่งทางรถไฟอยู่ที่ความสามารถในการเสริมกับเส้นทางการขนส่งทางเรือแบบดั้งเดิมและช่วยเพิ่มความยืดหยุ่นในการบริหารจัดการ supply-chain
บริษัทโลจิสติกส์ของโปแลนด์ Real Logistics เป็นหนึ่งในบริษัทที่ได้รับประโยชน์จากแนวโน้มดังกล่าว โดยการขนส่งสินค้าทางรถไฟกำลังกลายเป็นทางเลือกที่สำคัญมากขึ้นสำหรับลูกค้าที่ต้องการสร้างสมดุลระหว่าง ความเร็ว ต้นทุนและประสิทธิภาพในการดำเนินงาน
Pawel Moskala ผู้จัดการทั่วไปของบริษัทกล่าวว่า การขนส่งสินค้าทางรถไฟจากจีนมายังโปแลนด์โดยทั่วไปใช้เวลาประมาณ 20 วัน ขณะที่การขนส่งทางทะเลใช้เวลาประมาณ 46–50 วัน ทำให้บริษัทต่างๆ สามารถเติมสินค้าในคลังได้รวดเร็วขึ้นและตอบสนองต่อความต้องการของตลาดได้อย่างยืดหยุ่นมากขึ้น
เขากล่าวเพิ่มเติมว่า ปัจจุบันลูกค้าจำนวนมากนำบริการขนส่งทางรถไฟมาเป็นส่วนหนึ่งของการวางแผนด้านโลจิสติกส์ระยะยาวมากขึ้น แทนที่จะใช้รถไฟเพียงเพื่อเป็นทางเลือกสำรองในช่วงที่ supply-chain เกิดปัญหาเท่านั้น
ตามรายงานจากบริษัทขนส่งสินค้าทางอากาศและทางทะเล M&M air sea cargo GmbH ของเยอรมนี แนวโน้มเดียวกันนี้กำลังเกิดขึ้นในที่อื่น ๆ ด้วยเช่นกัน
Bezaf Zeway หัวหน้าฝ่ายธุรกิจรถไฟของบริษัทกล่าวว่า รถไฟด่วนจีน–ยุโรปช่วยให้บริษัทเยอรมันสามารถเพิ่มประสิทธิภาพ supply-chain เพิ่มความยืดหยุ่นในการจัดซื้อและลดต้นทุนสินค้าคงคลัง ด้วยการลดระยะเวลาในการขนส่งและการจัดเก็บสินค้า
เขากล่าวว่า “หลังจากที่พิสูจน์คุณค่าของตนเองในช่วงการระบาดของโควิด-19 และช่วงเวลาอื่น ๆ ที่ supply-chain ทั่วโลกหยุดชะงัก ระบบรถไฟได้กลายเป็นส่วนประกอบที่เติบโตเต็มที่ น่าเชื่อถือและมั่นคงของห่วงโซ่อุปทานระหว่างประเทศ”
ด้าน Michael Schumann ประธานคณะกรรมการของ German Federal Association for Economic Development and Foreign Trade (BWA) กล่าวว่าความสำคัญของรถไฟสายนี้ไม่ได้จำกัดอยู่เพียงเรื่องการขนส่งเท่านั้น
เขากล่าวว่า “ไม่มีจุดคอขวดเพียงจุดเดียวที่จะสามารถทำให้ระบบทั้งหมดหยุดชะงักได้” พร้อมเสริมอีกว่าเนื่องจากรถไฟสายนี้ดำเนินการผ่านหลายเส้นทาง “ในโลกที่ยังคงมีความผันผวนทางภูมิรัฐศาสตร์อย่างต่อเนื่องซึ่งถือว่ามีความสำคัญอย่างมากสำหรับธุรกิจที่ต้องวางแผนล่วงหน้า 3–5 ปี”
การส่งเสริมการพัฒนาท้องถิ่น
อิทธิพลของรถไฟสายนี้ไม่ได้จำกัดอยู่แค่ด้านโลจิสติกส์เท่านั้น
เมืองต่าง ๆ ในยุโรปที่เชื่อมต่อกับเส้นทางรถไฟแห่งนี้ค่อย ๆ พัฒนาบทบาทของตนเองจาก จุดเชื่อมต่อด้านการขนส่งไปสู่การเป็นศูนย์กลางด้านโลจิสติกส์ คลังสินค้าและการกระจายสินค้า ซึ่งสร้างโอกาสใหม่ ๆ ให้กับธุรกิจและการลงทุนในท้องถิ่น
การเปลี่ยนแปลงนี้เห็นได้ชัดเจนในเมืองลอจด์ ทางตอนกลางของโปแลนด์ ซึ่งเป็นหนึ่งในศูนย์กลางโลจิสติกส์ภายในประเทศที่สำคัญและเชื่อมโยงกับเส้นทางคมนาคมหลัก (CRE)
หนึ่งในบริษัทที่เติบโตไปพร้อมกับเส้นทางรถไฟแห่งนี้คือ Hatrans Logistics โดยบริษัทเริ่มมีส่วนร่วมตั้งแต่ช่วงแรก ๆ ของเส้นทางเฉิงตู-ลอจด์ ซึ่งเป็นหนึ่งในเส้นทางรถไฟขนส่งสินค้าประจำระหว่างจีนกับโปแลนด์ในยุคแรก
Filip Grzelak เจ้าของและกรรมการบริหารบริษัท Hatrans Logistics กล่าวถึงความร่วมมือกับ CRE ว่า รถไฟสายนี้ช่วยให้บริษัทเติบโตและถือเป็นช่วงเวลาที่ดีมากช่วงหนึ่งในประวัติศาสตร์ของบริษัท
ปัจจุบันบริษัทให้บริการลูกค้าในหลายเมืองของจีน เช่น เฉิงตู ซีอานและฉงชิ่ง
ที่เมือง Malaszewicze หมู่บ้านของโปแลนด์ซึ่งมีประชากรเพียงประมาณ 4,000 คนและตั้งอยู่บริเวณชายแดนเบลารุส Malgorzata Biegajlo ผู้จัดการฝ่ายขนถ่ายตู้คอนเทนเนอร์ของบริษัทโลจิสติกส์ Inbap กล่าวว่า รถไฟสายนี้ไม่ได้เปลี่ยนแปลงเพียงปริมาณการขนส่งสินค้าเท่านั้น พื้นที่แห่งนี้เป็นที่ตั้งของหนึ่งในศูนย์ถ่ายลำสินค้าทางรถไฟภายในประเทศที่ใหญ่ที่สุดแห่งหนึ่งของยุโรปและเมื่อกิจกรรมด้านโลจิสติกส์ขยายตัว บริษัทขนส่งทางรถบรรทุก ตัวแทนดำเนินพิธีการศุลกากรและธุรกิจโลจิสติกส์อื่น ๆ ก็เติบโตตามไปด้วย
เมื่อกิจกรรมด้านโลจิสติกส์เพิ่มขึ้น การจ้างงานก็เพิ่มขึ้นตามไปด้วย ตัวอย่างเช่นที่ ท่าเรือ Duisburg ของเยอรมนี รถไฟ CRE สามารถดึงดูดบริษัทโลจิสติกส์ได้มากกว่า 100 บริษัทและสร้างโอกาสในการจ้างงานมากกว่า 20,000 ตำแหน่ง
หนึ่งในนั้นคือ Thomas Krajnicki ซึ่งเข้าทำงานกับ Yuxinou Germany GmbH ในปี 2019 ผ่านบริษัทจัดหางานชั่วคราว
ในช่วงแรกเขาได้รับการว่าจ้างให้ทำงานแทนพนักงานชั่วคราว แต่เพียงไม่กี่เดือนต่อมาเขาก็ได้รับตำแหน่งประจำกลายเป็นการเริ่มต้นอาชีพใหม่ของเขาเมื่ออายุ 52 ปี
เกือบ 7 ปีต่อมา Krajnicki ยังคงทำงานที่ศูนย์โลจิสติกส์ของบริษัทในเมือง Duisburg โดยรับผิดชอบจัดการตู้คอนเทนเนอร์ที่เดินทางมาจากจีน
เขากล่าวว่า สำหรับตัวเขาแล้ว งานนี้ถือเป็นสิ่งที่ดีที่สุดที่เกิดขึ้นกับเขาในช่วงวัยดังกล่าว เพราะช่วยสร้างความมั่นคงทางการเงินและเปิดโอกาสให้เขาได้ทำงานร่วมกับเพื่อนร่วมงานชาวจีน
เครือข่ายที่ขยายตัวกว้างขึ้น
เมื่อรถไฟด่วนจีน–ยุโรปเข้าสู่ทศวรรษที่สองภายใต้แบรนด์เดียวกัน ผู้ที่อยู่ในอุตสาหกรรมมองว่าบทบาทของรถไฟสายนี้กำลังขยายออกไปมากกว่าการเป็นเพียง ระบบขนส่งสินค้าและกำลังช่วยสนับสนุนความร่วมมือในวงกว้างระหว่างธุรกิจจีนและยุโรป
บริษัทโลจิสติกส์ของจีนและยุโรปกำลังเพิ่มความร่วมมือบนเส้นทาง Trans-Caspian International Transport Route ผ่านการใช้ระบบดิจิทัลมากขึ้น การแบ่งปันข้อมูลและการปรับมาตรฐานการดำเนินงานให้สอดคล้องกันมากขึ้น ซึ่งช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการขนส่งตลอดเส้นทาง
ข้อมูลดังกล่าวมาจาก Irfan Tulan รองผู้จัดการทั่วไปของ Trans-Eurasia Germany GmbH ซึ่งเป็นผู้ให้บริการด้านโลจิสติกส์ระหว่างประเทศ
ความร่วมมือที่ใกล้ชิดขึ้นยังช่วยสนับสนุนการเติบโตของ E-commerce ข้ามพรมแดนด้วย โดย Tulan กล่าวว่าการให้บริการรถไฟที่มีความสม่ำเสมอและตรงต่อเวลาทำให้สามารถขนส่งพัสดุทางรถไฟระหว่างจีนและยุโรปได้มากขึ้นและช่วยให้ธุรกิจ E-commerce มีระบบโลจิสติกส์ที่น่าเชื่อถือรองรับ
ผลกระทบดังกล่าวเห็นได้ทางตอนเหนือของกรุงบูดาเปสต์ ซึ่ง Central European Trade and Logistics Cooperation Zone (CECZ) ได้พัฒนาเป็นศูนย์กลางโลจิสติกส์ที่สำคัญสำหรับธุรกิจ E-commerce ระหว่างจีนกับยุโรป
Balazs Gazso ประธานเจ้าหน้าที่บริหารของ CECZ Logistic Park Management Kft. กล่าวว่านิคมดังกล่าวมีลูกค้าเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง รวมถึง Temu, AliExpress และ Shein โดยหลายบริษัทเริ่มเข้ามาใช้บริการผ่านระบบขนส่งทางรถไฟ ก่อนที่จะขยายการดำเนินงานด้านโลจิสติกส์ของตนเองต่อไป
เมื่อมองไปข้างหน้า Schumann ประธาน BWA กล่าวว่า ศักยภาพในระยะยาวของรถไฟสายนี้ไม่ได้ขึ้นอยู่กับการเพิ่มขีดความสามารถในการขนส่งเพียงอย่างเดียว แต่ยังขึ้นอยู่กับการเสริมสร้างความร่วมมือระหว่างจีนและยุโรปด้วย
โดยอ้างอิงการวิเคราะห์ของ Asian Development Bank (ADB) ที่ระบุว่าขีดความสามารถของเส้นทางนี้อาจเพิ่มขึ้นเป็น 4 เท่าภายในปี 2040
เขากล่าวทิ้งท้ายว่าหากสามารถใช้ขีดความสามารถดังกล่าวอย่างเหมาะสมผ่านกฎระเบียบที่โปร่งใส การเปิดตลาดซึ่งกันและกัน และมาตรฐานทางเทคนิคระดับสูง รถไฟสายนี้จะไม่ได้ทำหน้าที่เพียงขนส่งสินค้าเท่านั้น แต่ยังช่วยขับเคลื่อนความสัมพันธ์ระหว่างจีนและยุโรปให้ก้าวต่อไป ด้วย
ตลอด 10 ปี รถไฟด่วนจีน–ยุโรปพัฒนาจากทางเลือกด้านการขนส่งมาเป็นเส้นทางโลจิสติกส์สำคัญ โดยจำนวนเที่ยวเพิ่มจาก 1,702 เที่ยวในปี 2016 เป็น 20,022 เที่ยวในปี 2025 ปัจจุบันเครือข่ายครอบคลุม 236 เมืองใน 26 ประเทศยุโรป และมากกว่า 100 เมืองใน 11 ประเทศเอเชีย ช่วยเพิ่มความยืดหยุ่นให้ห่วงโซ่อุปทาน พร้อมผลักดันเมืองตามเส้นทางให้เติบโตเป็นศูนย์กลางโลจิสติกส์ เกิดโอกาสทางธุรกิจ การลงทุน และการจ้างงานมากขึ้น รวมถึงสนับสนุนความร่วมมือและ E-commerce ระหว่างจีนกับยุโรป
ที่มา: A decade on, China-Europe Railway Express spurs new momentum in Eurasian cities